Research article | Open Access
International Journal of the Pursuit of Excellence in Interdisciplinary 2025, Vol. 5(2) 1-12
Fen Bilgisi Öğretmenlerinin Bazı Değişkenlere Göre Öğretmen Özyeterlik Becerisinin Araştırılması
pp. 1 - 12
Publish Date: December 31, 2025 | Single/Total View: 1/3 | Single/Total Download: 2/2
Abstract
Bu araştırmanın amacı, fen bilgisi öğretmenlerinin öğretmen özyeterlik becerilerini bazı değişkenlere göre incelenmesini amaçlamaktadır. Araştırmada, ilişkisel tarama modeline yer verilmiştir. Türkiyenin güneydoğusunda yer alan bir ilde görev yapan fen bilgisi öğretmenlerinden araştırmaya gönüllü olarak katılan 108 fen bilgisi öğretmeni araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Araştırma verileri; Kişisel Bilgi Formu ve Öğretmen Özyeterlik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Veriler; Bağımsız Örneklemler T-Test, Tek Yönlü ANOVA ve Pearson Korelasyon kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada, fen bilgisi öğretmenlerin bilimsel çalışmaları ve küresel ısınma haberlerini daima takip eden ve küresel ısınma bilgilerini öğrencilerle daima paylaşan öğretmenlerin öğretmen özyeterliklerinin yüksek olduğu; öğretmen özyeterliklerinden birindeki artışın, diğer alt yeterlik boyutlarında yüksek düzeyde artışa neden olduğu görülmüştür. Araştırmanın sonuçları kapsamında çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Keywords: Fen Bilgisi öğretmenliği, Öğretmen Özyeterlik, küresel ısınma
APA 7th edition
Kirilmazkaya, G., & Demir, N. (2025). Fen Bilgisi Öğretmenlerinin Bazı Değişkenlere Göre Öğretmen Özyeterlik Becerisinin Araştırılması. International Journal of the Pursuit of Excellence in Interdisciplinary, 5(2), 1-12.
Harvard
Kirilmazkaya, G. and Demir, N. (2025). Fen Bilgisi Öğretmenlerinin Bazı Değişkenlere Göre Öğretmen Özyeterlik Becerisinin Araştırılması. International Journal of the Pursuit of Excellence in Interdisciplinary, 5(2), pp. 1-12.
Chicago 16th edition
Kirilmazkaya, Gamze and Neval Demir (2025). "Fen Bilgisi Öğretmenlerinin Bazı Değişkenlere Göre Öğretmen Özyeterlik Becerisinin Araştırılması". International Journal of the Pursuit of Excellence in Interdisciplinary 5 (2):1-12.
Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. W. H. Freeman
Bayraktar, H. V. ve Çelik, O. (2021). Öğretmenlerin öz yeterlilikleri ile sınıf yönetimi becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. İZÜ Eğitim Dergisi, 3(6), 98-127.
Boz, N., & Boz, Y. (2008). A qualitative case study of prospective chemistry teachers’ knowledge about ınstructional strategies: Introducing particulate theory. Journal of Science Teacher Education, 19(2), 135-156.
Büyüköztürk, Ş. (2009). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum (9. baskı).Ankara: Pegem Yayınları
Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2018). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi, Ankara.
Can, A. (2013). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi. Ankara: Pegem Akademi
Capa, Y., Cakıroglu, J., & Sarıkaya, H. (2005). The development and validation of a Turkish version of teachers’ sense of efficacy scale. Education and Science, 30(137), 74-81.
Czerniak, C. M., & Chiarelott, L. (1990). Teacher education for effective science instruction—A social cognitive perspective. Journal of Teacher Education, 41(1), 49–58. https://doi.org/10.1177/002248719004100107
Ekici, G. (2006). Öğretmen adaylarının öğretmen öz-yeterlik inançları ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30, 193–203
Guo, Y., Connor, C. M., Yang, Y., Roehrig, A. D., & Morrison, F. J. (2012). The effects of teacher qualification, teacher self-efficacy, and classroom practices on fifth graders' literacy outcomes. The Elementary School Journal, 113(1), 3-24.
Karakaya, Ç. (2013). Fatih projesi kapsamında pilot okul olarak belirlenen ortaöğretim kurumlarında çalışan kimya öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgisi yeterlikleri. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
Karakaya, D. (2012). Fen bilgisi öğretmen adaylarının küresel boyuttaki çevresel sorunlara ilişkin teknolojik pedagojik alan bilgisi ve sınıf içi uygulamaların araştırılması. Fırat Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Elazığ.
Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar ilkeler teknikler. 36. Baskı. Nobel Yayınları, Ankara.
Kaya, O. N., Şekerci, M., Özden, M., Türkoğlu, İ., Emre, İ., Bahşi, M., ve Özdemir, T. Y. (2013). Fen bilgisi öğretmen adaylarının teknolojik pedagojik alan bilgisinin ve sınıf içi öğretim becerilerinin araştırılması ve geliştirilmesi. Tübitak Sosyal ve Beşerî Bilimler Araştırma Grubu Projesi, Proje No: 109K541, Elazığ.
Kaya, Z. (2014). Harmanlanmış öğrenmenin fen bilgisi öğretmen adaylarının küresel ısınma konusundaki teknolojik pedagojik alan bilgisi ve sınıf içi öğretim becerilerinin geliştirilmesi üzerine etkisi. Fırat Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, Elâzığ.
Kırındı, T., & Durmuş, G. (2019). Fen bilimleri öğretmenlerinin teknolojik pedagojik alan bilgilerinin incelenmesi. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(3), 1340-1375.
Klassen, R. M., & Tze, V. M. C. (2014). Teachers’ self-efficacy, personality, and teaching effectiveness: A meta-analysis. Educational Research Review, 12, 59–76. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2014.06.001
Koehler, M. J. & Mishra P. (2005). What happens when teachers design educational technology? The development of technological pedagogical content knowledge. Journal of Educational Computing Research, 32(2), 131–152.
Köklü, N., Büyüköztürk, Ş., ve Çokluk, Ö. (2023). Sosyal Bilimler için İstatistik. 27. Baskı. Pegem Akademi, Ankara.
Lin, T. C., Tsai, C. C., Chai, C. S., & Lee, M. H. (2013). Identifying science teachers’ perceptions of technological pedagogical and content knowledge (TPACK). Journal of Science Education and Technology, 22, 325-336.
Mahler, D., GROßSCHEDL, J., and Harms, U. (2017). Opportunities to learn for teachers’ self-efficacy and enthusiasm. Education Research International, 1-17, Article ID 469837.
Moran, M. T., Hoy, A. W., & Hoy, W. K. (1998). Teacher efficacy: Its meaning and measure. Review of Educational Research, 68(2), 202–248.
Moran, M., & Hoy, A. W. (2001). Teacher efficacy: Capturing an elusive construct. Teaching and Teacher Education, 17(7), 783-805.
Riggs, I. M., & Enochs, L. G. (1990). Toward the development of an elementary teacher's science teaching efficacy belief instrument. Science Education, 74(6), 625–637. https://doi.org/10.1002/sce.3730740605
Roberts, J. K., & Henson, R. K. (2000, April). Self-efficacy teaching and knowledge instrument for science teachers (SETAKIST): A proposal for a new efficacy instrument. In Annual meeting of the American Educational Research Association (AERA), New Orleans, LA.
Sarı, A. A., Bilici, S. C., Baran, E., & Özbay, U. (2016). Farklı branşlardaki öğretmenlerin teknolojik pedagojik alan bilgisi (TPAB) yeterlikleri ile bilgi ve iletişim teknolojilerine yönelik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 6(1). https://doi.org/10.17943/etku.11643
Savran, A., & Çakıroğlu, J. (2003). Differences between elementary and secondary preservice teachers’ perceived efficacy. School Science and Mathematics, 103(3), 145–149. https://doi.org/10.1111/j.1949-8594.2003.tb18235.x
Seferoğlu, S. S. (2009). Yeterlikler, standartlar ve bilişim teknolojilerindeki gelişmeler ışığında öğretmenlerin sürekli mesleki eğitimi. Eğitimde Yansımalar IX: Türkiye'nin Öğretmen Yetiştirme Çıkmazı Ulusal Sempozyumu, ss. 204-217. Başkent Üniversitesi Bağlıca Kampüsü, 12-13 Kasım 2009, Ankara.
Şen, S. (2016). Korelasyon. https://sedatsen.files.wordpress.com/2016/11/7- sunum.pdf, 29.10.2023.
Şişman, M. (2000). Öğretmenliğe giriş. 2. Baskı. Pegem Akademi, Ankara.
Tschannen-Moran, M., & Hoy, A. W. (2001). Teacher efficacy: Capturing an elusive construct. Teaching and Teacher Education, 17(7), 783–805. https://doi.org/10.1016/S0742-051X(01)00036-1
Yaman, S., Cansüngü, Ö., & Altunçekiç, A. (2004). Fen bilgisi öğretmen adaylarının öz-yeterlik inanç düzeylerinin incelenmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(3), 355–366.
West, A., Swanson, J., & Lipscomb, L. (2017). Scaffolding. instructional methods strategies and technologies to meet the needs of all learners. https://granite.pressbooks.pub/teachingdiverselearners/chapter/scaff olding-2/, 13.08.2023
