Bu araştırmanın amacı, fen bilgisi öğretmenlerinin öğretmen özyeterlik becerilerini bazı değişkenlere göre incelenmesini amaçlamaktadır. Araştırmada, ilişkisel tarama modeline yer verilmiştir. Türkiyenin güneydoğusunda yer alan bir ilde görev yapan fen bilgisi öğretmenlerinden araştırmaya gönüllü olarak katılan 108 fen bilgisi öğretmeni araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Araştırma verileri; Kişisel Bilgi Formu ve Öğretmen Özyeterlik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Veriler; Bağımsız Örneklemler T-Test, Tek Yönlü ANOVA ve Pearson Korelasyon kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada, fen bilgisi öğretmenlerin bilimsel çalışmaları ve küresel ısınma haberlerini daima takip eden ve küresel ısınma bilgilerini öğrencilerle daima paylaşan öğretmenlerin öğretmen özyeterliklerinin yüksek olduğu; öğretmen özyeterliklerinden birindeki artışın, diğer alt yeterlik boyutlarında yüksek düzeyde artışa neden olduğu görülmüştür. Araştırmanın sonuçları kapsamında çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Bu araştırma, Millî Eğitim Bakanlığı taşra teşkilatında çalışan il genelinde görevli milli eğitim müdürlüklerinde görev yapan yöneticilerin eğitim sistemindeki yapılan değişikliklere ilişkin görüşlerini belirlemeyi amaçlamaktadır. 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Isparta ilinde görevli 22 eğitim yöneticisinin katılımıyla çalışma yapılmıştır. Dokuz sorudan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılan çalışmada içerik analiz tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmada Millî Eğitim Bakanlığı taşra teşkilatındaki il milli eğitim müdürlüklerinde görev yapan yöneticilerin eğitim sisteminde yapılan değişikliklere ilişkin görüşleri değerlendirildiğinde, katılımcıların büyük oranlarda daha çok olumlu ifadeler kullandıkları görülmektedir. Eğitim sisteminde süreçle birlikte kayda değer değişimler yaşanacağı asıl etkinin uygulamalar ile beraber ortaya çıkacağı ifade edilmektedir. Tüm görüşler değerlendirildiğinde çalışmada uygulamalarda iyileştirilebilir alanlar ortaya çıkabileceği ve aynı zamanda hesaba katılamayan sorunsal alanlarla da karşılaşılabileceği sonuçlarına ulaşılmıştır. Çağın gerekleri doğrultusunda eğitimi düzenlemenin yerinde olduğu, öğretmenlerin güçlendirilmesi gerektiği, yönlendirmenin özellikle ortaokul kademesinde nitelikli bir şekilde yapılması gerektiği, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli çerçevesinde ölçme ve değerlendirme süreçlerinin belirlenerek gerekli bilgilendirmelerin tüm paydaşlara yapılması gerektiği ve gelenekten geleceğe bir ekosistem oluşturmanın vazgeçilmez olduğu öne çıkan katılımcı önerileri olarak sıralanabilir.

Yapay zekânın (YZ) hukuk, muhasebe vb. çeşitli alanları etkisi altına aldığı günümüz iş dünyasında rekabetin artmasıyla birlikte, işletmeler için maliyet yönetimi ve muhasebesi süreçlerinin optimize edilmesi, optimize edilirken yapay zekâ araçlarından destek alınması hayati önem taşımaktadır. Geleneksel yöntemler, karmaşık ve zaman alıcı olabilmekte maliyet muhasebesi uygulamalarının verimliliğini sınırlayabilmektedir. Bu bağlamda, yapay zekâ destekli araçlar, süreçlerin hızlanması, doğruluğun artırılması ve daha bilinçli kararlar alınması için yeni ufuklar açmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, yapay zekâ tabanlı sohbet robotu olan Google Gemini (Eski adıyla Bard) ve Microsoft Copilot'ın, sipariş maliyet ve safha maliyet yöntemi uygulamalarındaki etkinliklerini ve potansiyellerini karşılaştırmalı olarak analiz etmektir. Analiz yapılırken söyleşi yöntemi tercih edilmiştir. Bu yöntemin tercih edilmesinin sebebi, sohbet robotlarından cevap alınabilmesi için en uygun yöntemin bu yöntemin olmasıdır. Bir diğer sebep ise, literatürde bu çalışmayla benzer çalışmaların neredeyse tamamında söyleşi yönteminin tercih edilmesidir. Çalışma kapsamında, bu iki uygulama ele alınmıştır. Yapılan bu karşılaştırmalı analiz sonucunda, her bir aracın güçlü ve zayıf yönleri ortaya konulacak ve maliyet muhasebesi profesyonelleri için en uygun aracın hangisi olabileceği tartışılacaktır. Elde edilen bulgular, yapay zekânın maliyet muhasebesi alanındaki mevcut ve gelecekteki rolüyle ilgili önemli çıkarımlar sunarak, bu alandaki dijital dönüşüm süreçlerine katkı sağlayacaktır. Bu katkılar, yapay zekâ sohbet robotlarına, yapılacak mali analizlerde tam olarak güvenilemeyeceği ve verilerin doğru bir şekilde analiz edilemediği olarak sıralanabilir.

Bu araştırma, Türkiye’de dezavantajlı çocuklara yönelik yapılmış akademik çalışmaları sistematik bir şekilde incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan sistematik derleme deseniyle yürütülmüş ve veri toplama sürecinde doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Mart 2006 - Temmuz 2024 tarihleri arasında Google Akademik ve Ulusal Tez Merkezi gibi açık erişimli veri tabanlarında yapılan taramalarda, “dezavantajlı çocuklar”, “risk altındaki çocuklar”, “sokakta yaşayan çocuklar”, “çalıştırılan çocuklar”, “suça yönelmiş çocuklar”, “mülteci çocuklar”, “ihmal ve istismara uğramış çocuklar”, “özel gereksinimli çocuklar” ve “korunmaya muhtaç çocuklar” gibi anahtar kelimeler kullanılmıştır. Araştırmalara dâhil edilme sürecinde ölçüt örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Türkiye’de gerçekleştirilmiş, açık erişimli ve dezavantajlı çocuklara yönelik bulgu, sonuç veya öneri içeren çalışmalar dâhil edilmiş; konu dışı, tam metnine ulaşılamayan veya içerik açısından yetersiz bulunan çalışmalar dışlanmıştır. Bu doğrultuda 53 yüksek lisans tezi, 19 doktora tezi ve 38 makale olmak üzere toplam 110 çalışma incelenmiştir.

Elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Çalışmalar; yayımlandıkları yıllar, yayın türleri, araştırma ve analiz türleri, araştırma desenleri, örneklem grupları, veri toplama araçları ve incelenen dezavantaj gruplarına göre analiz edilmiştir. Ayrıca, çalışmaların amaç, sonuç ve önerileri; toplumsal ve sosyal, eğitimsel, hukuksal, psikolojik ve kültürel faktörler olmak üzere beş ana tema altında kategorize edilmiştir. Bu temalar, dezavantajlı çocukların karşılaştıkları çok boyutlu sorunları ve bu sorunlara yönelik çözüm önerilerini kapsamlı şekilde ortaya koymaktadır. Temalar arasında en çok toplumsal ve sosyal faktörlerin, ikinci sırada ise eğitimsel faktörlerin öne çıktığı görülmüştür. Bulgular, dezavantajlı çocukların toplumsal risklerle karşılaşmasının başlıca nedenleri arasında yoksulluk, aile içi istismar, eğitim yetersizlikleri, sokakta çalışma ve sosyal hizmet yetersizliklerinin bulunduğunu göstermektedir.

Araştırmalarda en çok yüksek lisans tezlerine yer verildiği, en yoğun araştırma yapılan yılların ise 2021, 2022 ve 2023 olduğu belirlenmiştir. Araştırmaların 49’unda nitel, 49’unda nicel, 12’sinde ise karma yöntem tercih edilmiştir. Betimsel analiz en sık kullanılan analiz türü olurken, tarama modeli en yaygın araştırma deseni olarak öne çıkmıştır. Örneklem gruplarının çoğunluğunu 0-18 yaş arası dezavantajlı çocuklar oluşturmuş ve çalışmalarda en çok suça sürüklenmiş çocuklar ele alınmıştır.

Araştırma sonuçları, dezavantajlı çocukların karşılaştıkları sorunların çözümünde disiplinlerarası yaklaşımlara ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda erken müdahale programlarının yaygınlaştırılması, hukuksal desteğin artırılması, eğitim sistemine entegrasyon süreçlerinin güçlendirilmesi ve aile içi destek mekanizmalarının geliştirilmesi önerilmektedir. Ayrıca, sosyal hizmetlerin iyileştirilmesi ve dezavantajlı çocukların yaşadığı sorunların bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiğine dikkat çekilmektedir.

Bu çalışma, yapay zekâ (YZ) ve özellikle sohbet robotlarının iç denetim alanındaki rolünü teorik ve uygulamalı açıdan incelemektedir. Araştırma, teorik düzlem ve Gemini sohbet robotu ile gerçekleştirilen uygulama analizi olmak üzere iki aşamadan oluşmuştur. Literatürde, YZ’nin iç denetimde verimlilik, veri analizi ve risk tespiti açısından önemli fırsatlar sunduğu; ancak gizlilik, şeffaflık ve etik sorumluluk gibi konularda sınırlılıklar taşıdığı belirlenmiştir. Gemini’den elde edilen bulgular, sohbet robotlarının denetim süreçlerinde bilgi derleme, rapor taslağı oluşturma ve ön analizlerde yardımcı olabileceğini göstermiştir. Bununla birlikte, insan muhakemesinin yerini alabilecek düzeyde bir doğruluk ve bağlamsal anlayış sergileyememiştir. Sonuç olarak, yapay zeka sohbet robotu tabanlı sistemlerin iç denetim süreçlerinde destekleyici araçlar olarak kullanılması; ancak karar verme, kanıt değerlendirme ve raporlama aşamalarında insan gözetiminin devam etmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Çalışma, gelecekte farklı YZ modellerinin karşılaştırmalı olarak test edilmesi ve yapay zekâ tabanlı denetim araçlarının etik çerçevesinin güçlendirilmesi gerektiğini önermektedir.

This study aims to analyse the number of work permits issued to international workers within the Turkish labour system between 2015 and 2024. The study was conducted using time series-based growth analysis, a quantitative research method. Work permit reports published by the Ministry of Labour and Social Security for the years 2015-2024 were analysed for changes based on gender, education level, sector, nationality, and province. The same data was analysed using the Compound Annual Growth Rate (CAGR) to predict the expected change in work permit numbers between 2025 and 2029. The research revealed that work permits issued to international workers within the Turkish labour system experienced a linear increase, except in 2020, with the number of work permits increasing approximately fivefold between 2015 and 2024. The forecast models indicate that this linear increase will continue between 2025 and 2029, reaching a level of 707,000 work permits according to the CAGR model at the end of the five-year period.

Her geçen günün değişimi teknolojiyle birlikte yaşam koşullarının oyunu, maddi kazançların artması ve gelecek kaygısının büyümesi gibi çeşitli sebeplerden öğretmenlerimiz stres yaşıyor. Bu programlama yöntemi beden eğitiminin stres algılarını, stres nedenlerini ve stresin geliştirilebilmesi için geliştirdikleri stratejileri belirlemektir. Araştırmanın yöntemi nitel araştırma desenlerinden olan fenomoloji olarak tespit edilmiştir. Araştırmanın gruplarını Erzurum devlet ortaokulunda görevli 16 beden eğitimi öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın verilerinin yarı zamanlı görüşme formülü kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz teknolojisi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda beden eğitim sorunlarının stres yaşama nedenlerinin ekonomik sorunlar, iş yükü, alevi sorunları, okul ikliminden kaynaklanan sorunlar, öğrencilerden kaynaklanan sorunlar ve veliden kaynaklı sorunlar olmak üzere altı tema altında belirtilmiştir. Araştırma ile ilgili farklı disiplinler ile disiplinlere ne gibi çeşitlilik gösterdiği incelenebilir gibi çeşitli önerilerde bulunulmuştur.